TDK Sayılar Nasıl Yazılır? Rakamların Dili, Gülümseten Bir Kılavuz

Merhaba! Bugün sizi, metinlerdeki “1 mi, bir mi?” ikileminin başrol oynadığı, eğlenceli ama bir o kadar da öğretici bir gezintiye çıkarıyorum. Amaç: “TDK sayılar nasıl yazılır?” sorusuna gülümseyerek, akılda kalacak şekilde cevap vermek. Kahramanlarımız da hazır: çözüm odaklı ve stratejik yaklaşımıyla Barış; empatik ve ilişki odaklı bakışıyla Elif. Biri kuralları planlar, diğeri kelimelerle gönül bağı kurar—ve sayılarla barış antlaşması imzalarlar.

Özetle: Metin akışında küçük sayılar çoğunlukla yazıyla, teknik içerikte rakamla; büyük sayılar okunabilirlik için gruplandırılarak; ekler apostrofla; sıra sayıları noktayla; yüzdeler % işaretiyle; para birimleri ayrık yazılır. Detaylar aşağıda!

Barış’ın Planı: “Önce Çerçeveyi Çizelim”

Barış, “TDK sayılar nasıl yazılır?” diye sorduğunuzda masaya bir strateji haritası açar: “Kural kümelerini netleştirirsek gerisi gelir.” Elif ise omzuna dokunur: “Ama yazının ruhunu da düşünelim, okur gülsün, anlasın, unutmasın.” Böylece ortaya eğlenceli ve uygulanabilir bir liste çıkar.

1) Yazıyla mı, rakamla mı?

• Genel metinlerde küçük sayılar (özellikle bir basamaklılar) yazıyla verilir: “Üç kitap aldım.”
• Teknik veriler, istatistikler, ölçüler rakamla yazılır: “Sıcaklık 18 °C, nem %62.”
• Cümlenin başında sayı geliyorsa çoğu zaman yazıyla tercih edilir: “On iki öğrenci katıldı.”

Barış dirseklerini masaya koyar: “Tutarlılık kraldır.” Elif göz kırpar: “Ve okurun gözünü yormamak kraliçedir.”

2) Sıra sayıları: “2.” nasıl okunur?

• Rakamla sıra sayısı noktayla gösterilir: “2. kat” (okunuşu “ikinci”).
• Yazıyla sıra sayısı ekle verilir: “ikinci kat”.
• Ek alan rakamlar için apostrof kullanılır: “23’ü geldi”, “2.’si bitti”.

3) Büyük sayılar nasıl bölünür?

• Okunabilirlik için rakamlar üçlü gruplara ayrılır: “1.250.000 kişi”.
• Ondalık ayracı Türkçede virgüldır: “12,5 litre”.
• Dört basamaklı yıllar ayrılmaz: “2025”.

Elif’in Notu: “Büyük sayılar ürkütmesin; göz, üçlü ritmi sever.”

Elif’in Kalbi: “Sayıların da İlişkisi Var”

Elif’e göre rakamlar, metnin diğer kelimeleriyle iyi geçinmeli. “TDK sayılar nasıl yazılır?” sorusuna empatiyle yaklaşır: “Okur, sayıyı gördüğünde neyi ne kadar çabuk anlıyor?”

4) Para birimleri ve ekler

• Para birimi ayrı yazılır: “50 TL”, “120 ₺”.
• Ekler apostrofla ayrılır: “50 TL’ye”, “120 ₺’nin”.
• Uluslararası kısaltmalar da ayrı: “30 USD”, “75 EUR”.

5) Yüzde, derece, ölçü

• Yüzde işaretiyle: “%15 indirim” (metinde sözcükle de olur: “yüzde 15”).
• Derece: “25 °C” biçiminde yazılır.
• Ölçüler birim kısaltmalarıyla: “5 kg”, “12 km”, “3 m”.

6) Tarih ve saat

• Tarih genellikle noktayla ayrılır: “02.10.2025”.
• Saat iki noktayla: “14:35”.
• Yüzyıllar Romen rakamıyla ve noktayla: “XVI. yüzyıl”.

Barış’ın Stratejisi: “Takvimde netlik, yazıda berraklık demektir.”

Karışan Yerler: “Yirmi bir mi, 21 mi?”

Elif, okurun aklındaki soruyu sorar; Barış cevaplar:

• Bileşik sayılar yazıyla verildiğinde ayrı yazılır: “yirmi bir”, “iki yüz”, “beş yüz altmış dört”.
• Metin türü önemli: Akademik/teknik raporda rakam tercih edilir (“564 birim”); deneme/öyküde akışı bozmamak için yazıyla yazılabilir.
• Aynı cümlede benzer türdeki sayılar için tek biçem kullanın: “5, 12 ve 27 kişi” ya da “beş, on iki ve yirmi yedi kişi”.

Erkek ve Kadın Yaklaşımları: Mizah Molası

Barış (çözüm odaklı): “Bir karar ağacı çizelim; metin türüne göre rakam mı, yazıyla mı—hemen uygularız.”

Elif (empatik): “Okurun gözünün gülmesini istiyorum; sayı, cümlede kimseyi itmesin, gönül alarak yerleşsin.”

İkisi el sıkışır: “Kural + okur dostu anlatım = mutlu metin.”

“TDK Sayılar Nasıl Yazılır?” İçin Hızlı Kontrol Listesi

• Küçük sayılar yazıyla, teknik veriler rakamla.
• Sıra sayısı noktayla: “2.” (ikinci).
• Rakam + ek: apostrof (“23’ü”, “2.’si”).
• Ondalık virgül, büyük sayılar üçlü gruplar.
• Para birimleri ayrı: “50 TL”, ekte apostrof: “50 TL’ye”.
• Yüzde: “%15” ya da “yüzde 15”.
• Tarih: “02.10.2025”, Saat: “14:35”.

Okurla Sohbet: Yorumlarda Buluşalım

Siz “TDK sayılar nasıl yazılır?” meselesinde en çok nerede takılıyorsunuz: “yirmi bir mi, 21 mi?” Yüzdeleri yazıyla mı seviyorsunuz, yoksa “%” işaretli olanlar mı içinizi ferahlatıyor? Barış’ın planlı yaklaşımı mı, Elif’in okurla kurduğu sıcak ilişki mi size daha yakın? Yorumlarda buluşup “sayı dostu” metin tarifleri paylaşalım.

Son Söz: Kural + Gülümseme = Akılda Kalıcılık

Unutmayalım: Sayılar, metnin ritmini bozan yabancılar değil; doğru yazıldıklarında anlatımın en çalışkan üyeleri. Kuralları Barış’tan, gülümsemeyi Elif’ten ödünç alalım; metinlerimiz hem doğru, hem de okuması keyifli olsun. “TDK sayılar nasıl yazılır?” sorusuna artık birlikte, içimiz rahat bir “Böyle!” diyebiliriz.